X
Uywamy plikw cookies, by uatwi korzystanie z naszego serwisu. Jeli nie chcesz, aby pliki cookies byy zapisywane na Twoim dysku,
zmie ustawienia swojej przegldarki. Wicej na temat naszej polityki prywatnoci znajdziesz tutaj.

www.ubezpieczenie.com.pl

Rzecznik Ubezpieczonych: Odwoanie od decyzji ubezpieczyciela

2013-02-04 15:20 poniedziaek

Rzecznik Ubezpieczonych w swojej praktyce nierzadko spotyka si z pytaniami dotyczcymi prawidowoci prowadzonych przez zakady ubezpiecze postpowa likwidacyjnych, w tym o terminy obowizujce ubezpieczycieli w zakresie spenienia cicego na nich obowizku odszkodowawczego.

Osoby zwracajce si do nas po pomoc prawn cz powysze zagadnienie z postpowaniem reklamacyjnym, z jakim mamy do czynienia np. w przypadku umowy sprzeday. Ze wzgldu na du liczb zapyta odnoszc si do powyszej tematyki, poniej postaram si wyjani najbardziej istotne w tym zakresie kwestie.

Ile czasu ma ubezpieczyciel na odpowied na zoone przeze mnie odwoanie?

Zarówno w pakiecie ustaw ubezpieczeniowych jak i w kodeksie cywilnym trudno szuka odpowiedzi na zapytanie o termin odpowiedzi ubezpieczyciela na odwoanie, bowiem aden z aktów prawnych nie przewiduje takiego terminu.

Zasadniczo mona jednak przyj, e termin odpowiedzi na odwoanie to 30 dni od momentu jego otrzymania przez ubezpieczyciela. Zakady ubezpiecze zobowizay si bowiem za porednictwem Dobrego Kodeksu Praktyk Ubezpieczeniowych, e: „(...) skargi na swoj dziaalno rozpoznaj bez zbdnej zwoki, rzetelnie i w dobrej wierze, odpowiadajc na stawiane im zarzuty. Zakady ubezpiecze zmierzaj do tego, by termin udzielenia odpowiedzi na skarg nie by duszy ni miesic".

Z praktyki Rzecznika Ubezpieczonych wynika, e w znacznej czci zakady ubezpiecze nie stosuj si do ustanowionej - nota bene - przez siebie zasady. Osoby nie zgadzajce si z pierwotnie zajtym przez zakad ubezpiecze stanowiskiem odpowied otrzymuj ze znacznym opónieniem bd nie otrzymuj jej wcale.

Zdarza si, e osoby ubezpieczone utosamiaj brak odpowiedzi ze strony zakadu ubezpiecze z akceptacj roszcze zawartych w pimie odwoawczym.  Zaoenie takie nie jest w adnej mierze suszne. Brak odpowiedzi na pismo odwoawcze nie oznacza, e ubezpieczyciel przychyli si do wystosowanych w nim da.

Zakad ubezpiecze ma obowizek informowa o przebiegu postpowania likwidacyjnego, zajtym przez siebie stanowisku i jego podstawach, a take o wysokoci kwoty bezspornej przyznanego wiadczenia, jednak obowizek informacyjny dotyczy tylko takich sytuacji, jakie pozostaj w obrbie ,,pierwotnego" postpowania likwidacyjnego.

Wydaje si, e póniejsza droga w odzyskaniu ewentualnego wiadczenia jest przez ustawodawc ograniczona, o tyle, e nie ma ustawowych granic pozwalajcych na podejmowanie dalszej polemiki bezporednio z zakadem ubezpiecze. Kolejnymi bowiem dziaaniami jakie moe podj osoba, która uwaa, e stanowisko ubezpieczyciela jest dla niej niekorzystne, to wystpienie do Biura Rzecznika Ubezpieczonych ze skarg na dziaania ubezpieczyciela, albo dochodzenie swoich roszcze na drodze postpowania sdowego.

Obowizek informacyjny, o którym mowa powyej, ubezpieczyciel powinien wypeni w terminach jakie obowizuj go do zakoczenia postpowania likwidacyjnego. Ustawodawca dokona w tym zakresie podziau na terminy obowizujce w ramach postpowania likwidacyjnego dotyczcego obowizkowych ubezpiecze OC posiadaczy pojazdów mechanicznych i ubezpiecze dobrowolnych.

Zatem, jeli chodzi o terminy obowizujce ubezpieczyciela w sytuacji, gdy szkoda likwidowana jest w ramach obowizkowego ubezpieczenia odpowiedzialnoci cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych, kwesti t reguluje zapis art. 14 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowizkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (Dz. U. z 2003 r., nr 124, poz. 1152 z pón. zm.), który stanowi, e ,,Zakad ubezpiecze wypaca odszkodowanie w terminie 30 dni liczc od dnia zoenia przez poszkodowanego lub uprawnionego zawiadomienia o szkodzie. W przypadku, gdyby wyjanienie powyszych okolicznoci niezbdnych do ustalenia odpowiedzialnoci zakadu ubezpiecze albo wysokoci odszkodowania, okazao si niemoliwe, odszkodowanie wypaca si w terminie 14 dni od dnia, w którym przy zachowaniu naleytej starannoci wyjanienie tych okolicznoci byo moliwe, nie póniej jednak ni w terminie 90 dni od dnia zoenia zawiadomienia o szkodzie, chyba e ustalenie odpowiedzialnoci zakadu ubezpiecze albo wysokoci odszkodowania zaley od toczcego si postpowania karnego lub cywilnego".

Jeli chodzi o szkody likwidowane w ramach ubezpiecze dobrowolnych, ubezpieczyciel ma tutaj 30 dni od momentu zawiadomienia o wypadku. Zgodnie z art. 817 k.c. ,,Ubezpieczyciel zobowizany jest speni wiadczenie w terminie trzydziestu dni, liczc od daty otrzymania zawiadomienia o wypadku. Gdyby wyjanienie w powyszym terminie okolicznoci koniecznych do ustalenia odpowiedzialnoci ubezpieczyciela okazao si niemoliwe, wiadczenie powinno by spenione w cigu 14 dni od dnia, w którym przy zachowaniu naleytej starannoci wyjanienie tych okolicznoci byo moliwe. Jednake bezsporn cz wiadczenia ubezpieczyciel powinien speni w terminie trzydziestu dni".    

Z powyszego wynika, e w przypadku obowizkowego ubezpieczenia OC, zakad ubezpiecze ograniczony jest ostatecznym 90-dniowym terminem, którego bez wzgldu na okolicznoci przekroczy nie moe (wyjtkiem s sytuacje, gdy w sprawie toczy si postpowanie karne lub cywilne).

Postpowanie likwidacyjne, co do zasady, powinno trwa 30 dni od momentu, w którym zakad ubezpiecze dowiedzia si o szkodzie. W sytuacji, gdy okolicznoci zdarzenia nie pozwalaj na ustalenie odpowiedzialnoci odszkodowawczej ubezpieczyciela w powyszym terminie, zakad ubezpiecze ma moliwo przeduenia postpowania likwidacyjnego o 14 dni od chwili, gdy ustalenie takich okolicznoci stao si moliwe.

Zarówno w przypadku umowy ubezpieczenia obowizkowego jak i dobrowolnego, zakady ubezpiecze zobowizane s do wypaty kwoty bezspornej w terminie 30 dni od momentu, w którym zostay powiadomione o szkodzie. Przepisy w stosunku do obydwu umów róni si jedynie w ten sposób, e umowa obowizkowego ubezpieczenia OC przewiduje na zakoczenie postpowania likwidacyjnego ostateczny 90-dniowym termin, chyba e ustalenie odpowiedzialnoci odszkodowawczej zakadu ubezpiecze zaley od toczcego si postpowania karnego lub cywilnego

Jak wida, regulacje ustawowe mówice o terminach obowizujcych ubezpieczycieli zarówno w sytuacji, gdy szkoda likwidowana jest w ramach obowizkowego ubezpieczenia OC jak i dobrowolnych umów ubezpieczenia w aden sposób nie zobowizuj zakadów ubezpiecze do odpowiedzi na odwoanie w okrelonym terminie.

Mimo, e przepisy ustawy nie reguluj kiedy naley na odwoanie odpowiedzie, trzydzieci dni, o których mowa w Kodeksie Dobrych Praktyk Ubezpieczeniowych wydaje si by dopenieniem obowizku naleytej starannoci, do której dziaajcy na rynku jako profesjonalista podmiot, jest zobowizany.

Ile mam czasu na wniesienie odwoania do zakadu ubezpiecze?

Termin na wniesienie odwoania do zakadu ubezpiecze utosami mona z terminem przedawnienia roszczenia z umowy ubezpieczenia, gdy w takim terminie mona z zakadem ubezpiecze polemizowa odnonie zajtego przez niego stanowiska.

Generalna zasada dotyczca przedawnienia roszcze z umowy ubezpieczenia zawarta jest w art. 819 § 1 k.c., zgodnie z którym roszczenia z umowy ubezpieczenia przedawniaj si z upywem trzech lat.

Wyjtek stanowi tutaj roszczenia z umowy ubezpieczenia odpowiedzialnoci cywilnej, bo zgodnie z art. 819 § 3 k.c. w wypadku ubezpieczenia OC termin roszcze poszkodowanego wobec zakadu ubezpiecze o odszkodowanie lub zadouczynienie przedawnia si z upywem okresu przewidzianego dla tego roszczenia w przepisach o odpowiedzialnoci za szkod wyrzdzon czynem niedozwolonym lub niewykonaniem bd nienaleytym wykonaniem zobowizania.

Zgodnie z brzmieniem art. 4421 § 1 k.c. roszczenia z tytuu czynów niedozwolonych przedawniaj si po upywie trzech lat od dnia, w którym poszkodowany dowiedzia si o szkodzie i osobie zobowizanej do jej naprawienia, nie póniej jednak ni dziesi lat od dnia, w którym nastpio zdarzenie wyrzdzajce szkod. Przez pojcie zdarzenia wyrzdzajcego szkod naley rozumie moment czasu, w którym ustaje dziaanie (zaniechanie) osoby odpowiedzialnej za wyrzdzon szkod.

Odmienny termin przedawnienia jest przewidziany dla roszcze o naprawienie szkody wynikej z przestpstwa, tj. zbrodni lub wystpku. Zgodnie z kodeksem karnym, zbrodni jest czyn zabroniony zagroony kar pozbawienia wolnoci na czas nie krótszy od lat trzech albo kar surowsz, natomiast wystpkiem jest czyn zabroniony zagroony grzywn powyej 30 stawek dziennych, kar ograniczenia wolnoci albo kar pozbawienia wolnoci przekraczajc miesic.

Zgodnie z brzmieniem art. 4421 § 2 k.c., roszczenia o naprawienie szkody wynikej ze zbrodni lub wystpku ulegaj przedawnieniu po upywie lat dwudziestu od dnia popenienia przestpstwa bez wzgldu na to, kiedy poszkodowany dowiedzia si o szkodzie i o osobie obowizanej do jej naprawienia.

Dodatkowo, zgodnie z brzmieniem § 3 ww. przepisu, w przypadku szkody na osobie przedawnienie nie moe skoczy si wczeniej ni z upywem lat trzech od dnia, w którym poszkodowany dowiedzia si o szkodzie i o osobie obowizanej do jej naprawienia. Zgodnie z brzmieniem § 4 ww. przepisu, przedawnienie roszcze osoby maoletniej o naprawienie szkody na osobie nie moe skoczy si wczeniej ni z upywem lat 3 od uzyskania przez ni penoletnioci.

Co zrobi, gdy ubezpieczyciel nie odpowiada na moje odwoanie?

W sytuacji, gdy zakad ubezpiecze nie odpowiada na odwoanie w sprawie zajtego przez niego stanowiska, osoba zwracajca si z takim odwoaniem moe postpi w trojaki sposób:

  1. wystpi do ubezpieczyciela z pismem ponaglajcym (monitem);
  2. wystpi do Biura Rzecznika Ubezpieczonych ze skarg na dziaania zakadu ubezpiecze;
  3. dochodzi roszcze na drodze postpowania sdowego.

Co prawda, pismo ponaglajce z zaoenia nie odnosi si wprost do odpowiedzi na pismo odwoawcze, a do braku spenienia roszczenia odszkodowawczego w obowizujcych ustawowo terminach, jednak  mona w nim odnie si dodatkowo do braku odpowiedzi na odwoanie.

Pismo ponaglajce moe zawiera te roszczenie o wypat odszkodowania wraz z odsetkami ustawowymi z tytuu zwoki w spenieniu wiadczenia (art. 476 k.c.), bd za czas opónienia (481 k.c.). Na marginesie naley doda, e zgodnie z rozporzdzeniem Rady Ministrów z dnia 4 grudnia 2008 r. w sprawie okrelenia wysokoci odsetek ustawowych (Dz. U. z 2008 r., nr 220, poz. 1434) wysoko odsetek ustawowych wynosi 13% w skali roku.

Jeli chodzi o pismo skargowe skierowane do Biura Rzecznika Ubezpieczonych, stanowi ono podstaw do podjcia interwencji w zakadzie ubezpiecze w imieniu wystpujcych do Biura Rzecznika osób. Postpowanie skargowe ma na celu wyjanienie spraw poszczególnych ubezpieczonych. Rzecznik Ubezpieczonych dziaa na podstawie przepisów ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o nadzorze ubezpieczeniowym i emerytalnym oraz Rzeczniku Ubezpieczonych (Dz. U. nr 124, poz. 1153 z pón. zm.).

Osoby ubezpieczone mog dochodzi swoich roszcze równie na drodze postpowania sdowego. Powództwo w zakresie umowy ubezpieczenia, co do zasady, mona wytoczy na podstawie art. 9 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o dziaalnoci ubezpieczeniowej (Dz. U. z 2003 r., nr 124, poz. 1151 z pón. zm.). W sytuacji, gdy szkoda likwidowana bya w ramach obowizkowego ubezpieczenia odpowiedzialnoci cywilnej podstaw do wytoczenia powództwa bdzie art. 20 ustawy o ubezpieczeniach obowizkowych, UFG i PBUK.

Urszula Borowiecka

ródo: Portal Rzecznika Ubezpieczonych

Rzecznik Ubezpieczonych - odwoanie od decyzji ubezpieczyciela